Op 1 april 2010 startte de Cel Kwaliteitszorg & Onderwijsinnovatie met het project Afstandsleren. Dit project kadert in het Algemeen Strategisch Plan en wil verschillende vormen van ICT-ondersteund afstandsleren aan de VUB exploreren en faciliteren. Op deze manier wil het Departement Onderwijs de didactische kwaliteit van de opleidingen en de docenten verder optimaliseren. Het project richt zich in eerste instantie op twee specifieke doelgroepen: studenten in interuniversitaire opleidingen en werkstudenten in avondopleidingen.

In het academiejaar 2010-2011 ondersteunden we drie interuniversitaire opleidingen bij het (deels) verzorgen van hun onderwijs via videoconferencing (teleclassing).
Daarnaast engageerden twee docenten zich voor het lesopnameproject waarbij opnames van de dagcolleges ter beschikking werden gesteld van de (werk)studenten

In 2011-2012 wordt het project verdergezet. Voor meer informatie kan u steeds contact opnemen met de projectverantwoordelijke Yana Maes: Yana.Maes@vub.ac.be.

Academiejaar 2011-2012

Project lesopnames

Waar we ons in academiejaar 2010-2011 voornamelijk hebben toegelegd op het testen van het opnamemateriaal en de lesopnamesoftware, stellen we in academiejaar 2011-2012 de ontwikkeling van een kadertraject voorop om de deelnemende docenten en studenten te ondersteunen bij de integratie van de lesopnames in hun onderwijs- en leermethodes.

Wat houdt het lesopnameproject concreet in?

Bij de meeste opleidingsonderdelen is er een (groot) verschil tussen het aantal contactmomenten bij de dagstudenten en bij de avondstudenten. Avondstudenten geven ook aan dat ze graag de notities van de dagstudenten willen bekijken. Om dit op te vangen nemen we de lessen voor de dagstudenten op en stellen we deze opnames ter beschikking van de avondstudenten (en dagstudenten). Bovendien zorgen de opnames voor een belangrijke didactische meerwaarde door in te spelen op andere leerstijlen dan bij traditionele zelfstudie vanuit een syllabus.

Didactische omkadering voor docenten

Alle docenten die zich engageren om aan het project deel te nemen krijgen een ondersteuningstraject aangeboden. De docenten engageren zich om actief en constructief mee te werken binnen dit traject.

• September 2011: Enkele dagen voor de eerste les is er een (individueel) startmoment voorzien met de projectmedewerker afstandonderwijs. Tijdens dit moment worden de praktische richtlijnen overlopen, stelt u samen een plan van aanpak op, krijgt u enkele handige didactische tips mee en bekijkt u de communicatienoden voor de studenten.
• Dinsdag 8 november 2011, 12u00-14u00: Intervisiemoment met alle betrokken docenten. In deze tussentijdse workshop willen we vooral de betrokken docenten aan het woord laten, ideeën uitwisselen, moeilijke situaties voorleggen. Ook docenten die er op dat moment niet bij kunnen zijn, willen we actief betrekken bij dit moment. Elke docent definieert voor zichzelf een verbeterpunt dat zij/hij in de periode november - december in de praktijk zal brengen. Alle betrokken docenten krijgen na dit moment ook een overzicht van de bevindingen van de workshop.
• Dinsdag 10 januari 2012, 12u00-14u00: Afsluitende bijeenkomst met alle betrokken docenten. Tijdens deze bijeenkomst bespreken we de verbeterpunten en de verdere verloop van de lessen. We proberen om uit dit project enkele good practices te halen die we kunnen bundelen en gebruiken in de verdere uitwerking van de omkadering.
• Tussen september 2011 en januari 2012 is de projectmedewerker beschikbaar om  de docenten te ondersteunen bij het gebruik van de lesopnames. Ze zal regelmatig kleine tips geven aan alle docenten, ze zorgt voor een duidelijke checklist voor alle docenten en voor een format om het opnamemateriaal te beschrijven.
• Enquête bij de studenten: In februari 2012 zullen de studenten worden bevraagd naar hun bevindingen van de inzet en het gebruik van lesopnames. De resultaten van deze enquête zullen met de docenten individueel worden besproken.

Didactische omkadering voor studenten

Vanuit de Cel Kwaliteitszorg & Onderwijsinnovatie zal er ook voorzien worden in de ondersteuning van de studenten bij het gebruik van het opnamemateriaal. Ook voor hen zal er een checklist worden opgesteld. Daarnaast zullen we met de docenten bekijken hoe ze het best de studenten leren omgaan met het opnamemateriaal.

Academiejaar 2010-2011

Het academiejaar 2010-2011 was een pilootperiode voor de prioritaire doelgroepen. Het doel van de pilot was om verschillende testsituaties en onderwijsscenario’s uit te werken en te implementeren voor interuniversitaire opleidingen en voor opleidingen voor werkstudenten.

Concreet betekent dit dat er teleclassinglessen werden voorzien voor de opleidingsonderdelen 'Trends in organic chemistry' (Prof. dr. A. Madder), 'Astro-deeltjesfysica' (Prof. dr. C. De Clercq en Prof. dr. D. Ryckbosch) en 'Data management' (Dr. T. Deprez).
Voor de lesopnames werd er getest met verschillende opnamesoftware in de opleidingsonderdelen 'Forensische Psychiatrie' (Prof. dr. C. Dillen)  en 'Personenbelasting' (Prof. dr. M. Maus).

Project lesopnames

In juli 2011 werden de deelnemende studenten (dag- en avondstudenten) bevraagd over hun bevindingen rond het gebruik van lesopnames. De resultaten worden in een rapport gegoten dat later beschikbaar zal zijn.
Algemeen blijkt dat de studenten de lesopnames waarderen en zien als een aanvulling bij de hoorcolleges, als studiemateriaal. Ze gebruiken de lesopnames om moeilijke delen van de stof te herbekijken, om de studie beter te organiseren (vooral voor avondstudenten), als voorbereiding bij het studeren van de stof, … Werkstudenten geven aan dat ze de combinatie van eind- en beginlessen of syntheselessen plus videolessen verkiezen boven de optie zonder videolessen.
De bemerkingen en suggesties van de studenten worden samen met de docenten bekeken en zullen gebruikt worden in de verdere uitwerking van het project. Tijdens de loop van het project is er een projectlogboek aangelegd dat gebruikt zal worden bij de implementatie van de volgende fases.

Contact

Projectmedewerker Onderwijskundige Ondersteuning Afstandsonderwijs Yana Maes, Gebouw E, lokaal E 3.7, Tel: 02 629 30 69, Yana.Maes@vub.ac.be