Communicatiewetenschappen

Droom je van five minutes of fame ? Schrijf je dan in voor een talentenjacht. Staan je zinnen daarentegen op een duurzame carrière (voor of achter de schermen) in de media? Schrijf je dan in voor de opleiding communicatiewetenschappen aan de VUB. Je ontdekt hier niet alleen de geheimen van de media-, communicatie- en marketingmix, maar wordt zelf een perfecte mix van wetenschapper, professional en wereldburger.  

Lees verder

Studenten vertellen

"Het klinkt allemaal heel tragisch en is het ook"

Anouk Delafortrie ging na haar studies Communicatiewetenschappen aan de Vrije Universiteit Brussel aan de slag bij Artsen zonder Grenzen (AzG). Momenteel werkt ze als International Information Coördinator bij AzG Internationaal in Genève.

Als kind groeide ik op in het ‘Biafra-tijdperk’. De beelden op televisie van de hongersnood daar maakten een grote indruk op mij. Een mix van afkeer voor onrechtvaardigheid, fascinatie voor oorlog, graag schrijven, dolgraag reizen en wellicht ook toeval heeft me de humanitaire richting ingeduwd. Maar eigenlijk wilde ik graag oorlogscorrespondent worden. Via een vriend ben ik halftijds als persattaché bij AzG begonnen. Mijn baas en eerste werkmentor was Gerda Bossier, eveneens ex-VUB’ster. Ze was bevlogen en passioneel, maar overleed helaas enkele jaren terug.

Momenteel werk ik op het internationaal hoofdkantoor van AzG in Genève waar ik de informatie en communicatie coördineer, wat een hele uitdaging is. AzG kent immers een intense debatcultuur en meningen durven nogal eens verschillen, maar dat zien we als een pluspunt. Mijn job is behoorlijk gevarieerd. Het gaat van het coördineren van het internationale jaarverslag van onze activiteiten in meer dan 70 landen over crisiscommunicatie tot het gaande houden van de dialoog en communicatie tussen de verschillende afdelingen.

Daarnaast assisteer ik de internationale voorzitter van AzG bij publieke gelegenheden. Bijvoorbeeld zoals toen onze organisatie in Jordanië uit handen van Koningin Noor de ‘King Hussein Humanitaire Leiderschapsprijs’ kreeg. Maar ik ga ook nog als persattaché de baan op. In augustus was ik in de Afghaanse hoofdstad Kaboel om een persconferentie te organiseren. We kondigden er het vertrek van AzG aan als gevolg van de moord op vijf van onze collega's waaronder de Belgische Hélène de Beir. Ik werkte vanuit een kantoortje waar Hélène's naamkaartje nog hing. Ik kende haar niet, maar heb enorm veel respect voor haar en het werk dat ze deed. Een maand later bezocht ik de Darfoer-regio in Soedan waar een systematische zuiveringspolitiek geleid heeft tot hongersnood, dood, verkrachting en het massaal op de vlucht slaan van de bevolking. Een situatie die trouwens nog steeds voortduurt.

"De taak van AzG is niet alleen medisch te helpen, maar ook te getuigen over noodsituaties die zich ver weg van de camera's afspelen"

Als communicator is het niet altijd evident om je nuttig te voelen wanneer je cameraploegen rondleidt in voedselcentra voor ernstig ondervoede kinderen, of zelf interviews afneemt en de dokters en verpleegsters van hun werk houdt. Maar de taak van AzG is niet alleen medisch te helpen, maar ook te getuigen over noodsituaties die zich ver weg van de camera's afspelen. Zo ging mijn baas Rowan Gillies, de huidige internationale voorzitter van AzG, tijdens de maand januari aan de slag in een AzG-ziekenhuis in Bunia in het oosten van de Democratische Republiek Congo. Al leken Indonesië en Sri Lanka gezien de tsunami misschien een evidentere plek. Ondertussen zagen hij en de teams in de stad Bunia iedere week 40 verkrachte meisjes en vrouwen die hulp zochten bij AzG. In deze streken bevechten de milities elkaar in dienst van anderen die hun hand willen leggen op natuurlijke rijkdommen. Zij hebben baat bij de continue destabilisatie. Het zijn echter de gewone mensen die de eerste slachtoffers zijn van het gruwelijke geweld dat bovenop de problemen zoals honger en ziekte komt.

Je mag niet te delicaat of gevoelig zijn voor dit werk. Je ziet mensen op hun zwakst, als speelbal of slachtoffer van hun medemens. Sommige herinneringen zijn onuitwisbaar. 18-jarige soldaten aan het front in het door Armenië en Azerbeidjan betwiste Nagorno-Karabagh die als kanonnenvlees dienden. De Rwandese kinderen die door hun buren voor het leven verminkt werden en nu zonder armen of benen verder moeten. De straatkindjes in Manilla die al op hun vierde alle vertrouwen in volwassenen hebben verloren, die het huis zijn uitgegooid of -gevlucht en die geëxploiteerd worden door de maffia.

"Je ziet mensen op hun zwakst, als speelbal of slachtoffer van hun medemens. Sommige herinneringen zijn onuitwisbaar."

En soms als je het niet verwacht of wil dat je emoties de bovenhand nemen, gebeurt het toch. Toen ik in september in Darfoer was, kwam ik vaak in één van de voedingscentra van AzG in het vluchtelingenkamp Kalma. Er lag een wat ouder meisje van zes jaar met een prachtig gezichtje, maar een uitgemergeld lichaampje van nog geen 5kg. Haar zusje van negen zorgde voor haar. Je zag dat ze verschrikkelijk leed, alles leek pijn te doen, ze wilde niet meer drinken. Ik voelde me machteloos, woedend en verschrikkelijk triest. Maar wat toen bijna onmogelijk leek, gebeurde. Ze werd beetje bij beetje beter.

Het klinkt allemaal heel tragisch en is het ook, maar ter plaatse zie je niet alleen de miserie zoals je die op televisie ziet. In die kampen merk je ook vreugde op, kinderen die spelen, lachen en naar de ‘kahwaja's’ – de blanken – wuiven. En je ziet de vastbeslotenheid van mensen die desondanks ze alles verloren hebben hun leven opnieuw in handen nemen.

Risico’s en gevaar zijn inherent aan het werken in conflictgebieden zonder gewapende escortes. Er zijn doorheen de jaren meerdere incidenten geweest, en sinds het ontstaan van AzG in 1971 zijn er 8 internationale vrijwilligers overleden als gevolg van een aanslag of ander geweld. Dit is te veel, maar we beseffen dat ons neutraal karakter of het feit dat we onpartijdige humanitaire hulpverleners zijn ons niet noodzakelijk beschermt. Toch is het zo dat gezien het aantal landen en crisissituaties waarin we werken, AzG tot voor het Afghanistan-incident (drie internationale en twee lokale medewerkers werden er vermoord), redelijk gespaard is gebleven.  Wij hopen dat ons medisch werk dicht bij de bevolking een zekere garantie biedt voor onze veiligheid en we hierdoor ook voeling houden met wat de gevaren zijn.”

(Interview 5 april 2005)

Ergens heb ik altijd al geweten dat ik in Brussel wilde studeren, het is een echte stad met mooie en minder mooie kanten, en die laatsten maken het zo interessant. Er is ook veel te doen in en rond Brussel. Feestjes, kunst, cultuur. Bovendien staat communicatiewetenschappen aan de Vrije Universiteit Brussel hoog aangeschreven, dus dat zijn twee vliegen in één klap. Toen ik in het zesde jaar op een infodag over de campus liep, scheen de zon en floten de vogels. Ik liep op de esplanade, at een broodje in het restaurant… en ik was verkocht. Ook ligt het centrum van Brussel op een boogscheut, dankzij de metro of de tram. 
Mijn favorietje plekje op de campus is het dak van het B-gebouw: een prachtig panorama en in de zomer een leuke plek om te zitten. In de stad ga ik graag naar de vele, leuke winkeltjes in en rond de Dansaertstraat.

Het spijt me, maar het wordt erger met de dag, zegt Aubry Cornelis. Hij schudt even met zijn gsm ter verontschuldiging, trekt zich dan terug om de sms die zich zopas met een biepje heeft aangekondigd te bestuderen. De (zoveelste) moeder van alle verkiezingen zit er aan te komen en als speechwriter van Gwendolyn Rutten (voorzitter Open Vld) zit Aubry midden in de actie. Een gedroomde job toch, voor een afgestudeerde in communicatiewetenschappen? ‘Zeker, maar niet mijn eerste keuze toen ik naar de VUB trok.’

“Want eigenlijk ben ik hier beland om Solvay te studeren”, steekt Aubry van wal. “Mijn oudere broer tipte me die richting. Die had burgerlijk ingenieur gestudeerd in Gent, maar wist dat ik minder gefocust was op de harde wetenschappen dan hijzelf. Dan is Solvay natuurlijk razend interessant voor wie in het secundair onderwijs flink wat wiskunde achter de kiezen heeft. Het is de perfecte mix tussen wiskunde, wetenschappen en economie.”

Dus je volgde je broers raad?

‘Inderdaad. De richting Handelsingenieur bestond toen nog niet in Gent, trouwens. Dat kwam goed uit, want ik had niet veel zin om net zoals iedereen naar de Arteveldestad te trekken. Dat is vanuit mijn geboortestad Ronse misschien wel de meest logische stap, maar ik had er geen zin in. Een buitenbeentje zijn en naar dat mysterieuze Brussel trekken, dat sprak me wel aan. Toegegeven, ik dacht louter in termen van rebellie, over Brussel zelf had ik zo omzeggens geen mening als bleuke van zeventien.”

Maar nu ben je speechwriter bij OpenVLD. Toch een vreemde carrièresprong?

‘Ja en neen. Het kan verkeren in het leven, zei Bredero. Ik heb altijd graag geschreven. En door een speling van het lot – of hoe zeg je dat als vrijzinnige – ben ik ook niet afgestudeerd als handelsingenieur maar als master in de communicatiewetenschappen. Voeg daar een bijberoep als copywriter aan toe en een deelname aan een spelprogramma waar je de kersverse voorzitter van Open Vld tegen het lijf loopt, en dan beland je dus waar ik nu zit.

Ook mijn eerste werkervaring was bij die partij, dus de kwadratuur van de cirkel is rond.’

Politiek engagement, is dat te vergelijken met je engagement in het studentikoze milieu aan de VUB?

‘Er zijn wel wat gelijkenissen. Maar de studentikoziteit aan de VUB, dat is echt iets apart. Dat koester ik echt voor de rest van mijn leven. Mijn haren rijzen nog steeds ten berge als ik mensen clichés hoor afvuren over het gebrul op schachten, de zwelgpartijen en het pure verderf.’

Ik hoor trots.

‘Je hoort heel goed. Westland, de kring waarvan ik praeses ben geweest – en bij uitbreiding het hele studentenverenigingsleven – ligt me na aan het hart. Volgens mij vind je nergens zo’n verbondenheid tussen studenten als in een kring. Om maar een voorbeeld te geven: ik ben tijdens mijn studentenjaren van de ene dag op de andere zwaar ziek gevallen. Overigens ook de reden waarom ik van studierichting ben veranderd. Wel, toen ik in het ziekenhuis na een paar dagen mijn ogen terug opende, zaten naast familie ook kringgenoten rond mijn bed. Zoiets vergeet je niet. Net zoals het ongezien is dat zo’n studentenkring er minstens vijf à tien keer per jaar in slaagt om mensen van heel verschillende generaties samen te brengen. Dat zie je overigens heel goed op het Vrijzinnig Zangfeest dat traditioneel plaatsvindt in december, of op St-Vé. Nog zoiets: hoe mensen na hun humaniora openbloeien door hier aan de VUB bij een kring te gaan, engagement opnemen, doordachte meningen vormen: het is echt wel een onderbelichte kant van dat “vadsige” kringleven.’

Je hebt een kortverhaal over je ziekte geschreven. Je kaapte er ook een prijs mee weg.  

‘Papa was een superheld. Zo heet het kortverhaal. De schrijfwedstrijd was uitgeschreven door de vzw testament.be. Die heeft tot doel de opbrengsten uit nalatenschappen en schenkingen voor ngo’s, goede doelen en maatschappelijke organisaties in België te vergroten. Ik zag al gauw in dat ik beter niks volledig uit de duim zoog, maar beter iets schreef over mijn ervaringen tijdens een slepende en soms levensbedreigende ziekteperiode. Die bracht ik overigens door in het academisch ziekenhuis van de VUB in Jette. Sterk team daar. U ziet, ik heb veel gelederen van mijn alma mater doorlopen (lacht).’

Een terugkerende vraag wanneer we alumni aan een verhoor onderwerpen: helpt dat, een VUB-achtergrond hebben om je job goed te doen?

‘Een persoonlijkheid hebben, dat helpt ja. En de VUB heeft die zeker mee gekneed in mijn geval. Ook iets wat ik redelijk snel gemerkt heb, al toen ik als laatstejaars student stage liep bij een productiehuis: studentikoze onbeschoftheid koppelen aan goed gebalanceerde rationele en kritische analyses, daar hebben mensen niet gauw van terug. Het verwart ze. Pas op, dat kan soms heel goed en soms heel slecht uitdraaien. So don’t try this at home kids (lacht niet).

‘Weet je wat ook vreemd is? Dat je op een of andere manier toch je universiteit wat wil verdedigen. Als er professoren moeten geraadpleegd of uitgenodigd worden, hoor je al gauw steeds weer dezelfde namen en dezelfde universiteiten over de tafel vliegen. Dan ben ik de eerste om te zeggen: “Een minuutje jongens; aan de VUB bestaat dat ook”. Al heb ik de indruk dat de VUB zelf veel zelfbewuster communiceert tegenwoordig. Een heel, heel goede zaak. ’t Is niet omdat je wat kleiner bent dat je niet voor jezelf mag opkomen. Dat zeg ik trouwens tegenwoordig bij Open Vld ook regelmatig (lacht).”

Sedert deze zomer heb je ook een blog lopen op de website van de krant De Morgen. Het is een straatblog over Brussel. Verliefd geworden op de hoofdstad als student?

‘Ik moet met blozende wangen toegeven dat ik als student veel te weinig heb geproefd van wat deze stad te bieden heeft. Veel te weinig op ontdekkingstocht gegaan. Dat komt ervan als je het prototype van de tooghanger bent, die al eens graag over de dingen des levens debatteert terwijl er met de pietjesbak wordt gespeeld. Maar kom, ik probeer dat nu dus een beetje goed te maken door op zaterdag en zondag lukraak door Brussel te kuieren, volgens mij de beste manier om goede maatjes met deze stad te worden. En het gevoel dat me overvalt tijdens die wandelingen verwerk ik dan tot luchtige tekstjes voor De Morgen. Er is al verzuring en geklaag genoeg, zeker wanneer het woord ‘Brussel’ valt. Eigenlijk is er sowieso vooral veel verzuring de dag van vandaag, soms terecht, soms onterecht. Dat valt op, eens je in het politieke circuit meedraait.”

Aubry zwaait voor de zoveelste maal met zijn gsm en zondert zich nog maar eens af om een binnengelopen berichtje te beantwoorden. Je mag niet aan de drukte denken waarin hij over een paar maanden zal verkeren…

“Redelijk, ja, maar niet ten koste van gevoel en intuïtie”

Leeftijd

54 jaar.

Diploma’s behaald aan de Vrije Universiteit Brussel

Een Kandidatuur Geneeskunde in 1973, nadien Licentie Pers- en Communicatie in 1977, gevolgd door een Aggregaat HSO en een Bijzondere Licentie Europees Recht.

Beroep

Partner en Managing Director van ‘European Communications Strategies’.

Eerste job na het behalen van mijn diploma                      

Freelance journalist bij de Dienst Wetenschappen van de BRT (nu VRT).

Meest opmerkelijke studententijdmoment

D e legendarische concerten, in de eerste helft van de jaren 70, in het auditorium Paul Emile Janson van Tangerine Dream, Supertramp, Donovan en Procol Harum.

Beste karaktereigenschap gescherpt aan de Vrije Universiteit Brussel

Ongebonden kritisch en tolerant denken.

Redelijk eigenzinnigheidsfactor

Eigenzinnig, zeker, maar het mag geen excuus zijn om zich af te sluiten van de anderen. Redelijk, ja, maar niet ten koste van gevoel en intuïtie. En vooral: jezelf in vraag blijven stellen.

Meest memorabele professionele gebeurtenis                                   

Als journalist: mijn interviews met Paul McCartney, Yoko Ono, Brian Wilson en Françoise Hardy. Als adviseur: dat ene kantelmoment waarop je voelt dat je advies, op het hoogste niveau, als vanzelfsprekend wordt aanvaard.

Minst memorabele professionele gebeurtenis

Het, tegen je eigen principes en overtuiging in, moeten uitvoeren van door anderen genomen beslissingen.

Mooiste persoonlijk moment

Het vinden van de Grote Liefde.

Favoriete vrije tijdverdrijf

Muziek en film, en liefst beiden samen.

De droom die ik nog wil nastreven

Een langspeelfilm op het getouw zetten.

Studeren in Brussel is...

De poort naar de wereld, als je ervoor open staat.

(Interview 9 januari 2008)

OVERTUIGD OM TE KOMEN STUDEREN AAN DE VUB?

Start je inschrijving nu!

Internationale kansen

Binnen deze opleiding kan je op uitwisseling naar volgende bestemmingen in Europa (via het Erasmus+ programma):

Erasmus+ communicatiewetenschappen

Je kan ook buiten Europa op uitwisseling via verscheidene internationale uitwisselingsprogramma's:

International Exchange programmes

 

Voor een actueel en gedetailleerd overzicht van alle EU en non-EU bestemmingen binnen de exchange programma’s, contacteer exchange.outgoing@vub.ac.be.

Na je opleiding

Phd

Masterdiploma op zak, maar niet meteen zin om de academische wereld te verlaten? Als doctoraatsstudent voer je minstens 4 jaar lang voltijds onderzoek uit aan de universiteit. Benodigd: een promotor, een onderzoeksonderwerp en voldoende financiering. Drie keer check? Waag je kans en doctoreer.

Eerste stap op de arbeidsmarkt

Tijdens je opleiding leer je een heleboel vaardigheden die van pas komen in verschillende jobs. De kritische communicatieprofessional onderzoekt, analyseert en werkt probleemoplossend. Dat zijn skills waar werkgevers naar op zoek zijn. Er zijn natuurlijk enkele sectoren waar er steeds een grote instroom van communicatiewetenschappers is.

Journalistiek

Veel studenten komen in deze branche terecht. Zie je jezelf al op een redactie of als persverantwoordelijke aan de slag?

Reclame, PR en marketing

Met je kennis van persuasieve communicatie en diverse communicatiestrategieën kan je je carrière starten in de wereld van de reclame, public relations en corporate- en marketingcommunicatie. 

Audiovisuele sector en informatie- en communicatietechnologie

De snelle evolutie van het internet en de digitale communicatie creëert steeds nieuwe jobmogelijkheden. 

Culturele sector

Ook in de culturele sector vind je werk als communicatieverantwoordelijke of publiekswerker.

En nog veel meer...

Sommigen komen na hun wetenschappelijke opleiding terecht in het onderwijs of in diverse studiediensten of onderzoeksbureaus en anderen bouwen een academische carrière uit als wetenschappelijk onderzoeker op de universiteit of in een andere wetenschappelijke instelling.

Je wil het professioneel helemaal maken? De VUB staat je enthousiast bij, met onder andere workshops en networkevents, permanente vormingen en startersseminaries, een eigen Career Center, hulp en tips bij sollicitaties, enzovoort. Kortom, alles voor een carrière als hoogvlieger.

Blijven studeren

Studeren is niet langer beperkt tot één fase in het leven. De VUB heeft daarom een groot aanbod van opleidingen die je kan combineren met een baan. Op de hoogte blijven van de ontwikkelingen in je vakgebied en je toekomst gaaf houden? Kies voor de combinatie ‘Werken en studeren’ aan de VUB.

Infopunt Studenten

+32-2-6292010
info@vub.ac.be

StudieBegeleidingsCentrum (SBC)

+32-2-6292306
begeleiding@vub.ac.be

StudentenAdministratieCentrum (SAC)

sac@vub.ac.be

Faculteitssecretariaat Economische en Sociale Wetenschappen & Solvay Business School

+32-2-6292508
faces@vub.ac.be