Vrije Universiteit Brussel

 

Ernest Mandel (1923 - 1995)

marxistisch-econoom

Ernest Mandel werd in 1923 geboren in Frankfurt maar groeide in Antwerpen op. Zijn ouders waren communistische joden en diep getroffen door de machtsover­ name van Hitler in 1933, brachten ze hun zoon al op jonge leeftijd antifascistische ideeën bij. De jonge Ernest sloot zich op 16-jarige leeftijd dan ook aan bij de Revolutionair Socialistische Partij, een kleine trotskistische organisatie. In 1941 trok Mandel naar Brussel om zich aan de ULB in te schrijven voor de oplei­ding Geschiedenis. Maar doordat de bezetter enkele maanden later de univer­ siteit sloot, moest Ernest MandelMandel zijn studies onderbreken. Wegens zijn communisti­sche sympathieën was hij zelfs verplicht onder te duiken. Dit weerhield hem ech­ ter niet om actief deel te nemen aan het verzet. Mandel werd driemaal aangehou­ den: tweemaal kon hij ontsnappen, bij de laatste aanhouding veroordeelde het krijgsgerecht van Luik hem tot dwangar­beid en deportatie naar Duitsland. Mandel verbleef in verschillende Duitse gevangenissen en kampen in het Rijnland totdat hij eind april 1945 uit het kamp van Rollwald/Nieder-Roden in Hessen werd bevrijd.

Na de oorlog maakte Mandel zijn studies af aan de ULB (kandidatuur geschiede­ nis), aan de Ecole Pratique des Hautes Etudes in Parijs (licentiaat Economische en Sociale Wetenschappen) en aan de Vrije Universiteit van Berlijn (doctoraat in de filosofie). Om zijn studies te kunnen bekostigen, werkte Mandel als journalist bij o.a. het Nederlandse dagblad "Het Parool" en het Franse weekblad "Nouvel-Observateur" en als redacteur bij het Brusselse dagblad "Le Peuple" en het Luikse dagblad "La Wallonië".

Mandel kon tijdens zijn carrière een merkwaardig evenwicht vinden tussen zijn activiteiten als intellectueel en als militant. Hij was een veel gevraagd lesge­ ver. Door zijn militante activiteiten werd hij één van de leiders van de linkerzijde in de BSP en, na banning van de linker­zijde uit de BSP in 1963, één van de (her)oprichters zijn van de Belgische sectie van de Vierde Internationale, de Revolutionaire Arbeidersliga. Mandel koesterde steeds een grote hoop op een politieke revolutie en uitte dit via zijn publicaties. Met zijn werken over de marxistische econo­mie oefende Mandel een grote invloed uit en was hij nauw betrok­ ken bij de strijd in de derde wereld, voornamelijk bij de antikoloniale revoluties en bij andere vormen van verzetsbewegingen. Uitgaand van de inzichten van Karl Marx en gebruik­ makend van diepgaande analyses, zette hij zich in voor de onderdruk­ ten in de strijd tegen elk onrecht.

 

©2006 • Vrije Universiteit Brussel • Pleinlaan 2 • 1050 Elsene • Tel.: 02/629.21.11 • info@vub.ac.be