logo

Algemene gegevens

Hier vind je algemene informatie over de opleidingen kunstwetenschappen en archeologie aan de VUB.

Opleidingspagina

Klik door naar de opleidingspagina van de

  • Bachelor of Arts in de kunstwetenschappen en de archeologie (180 ECTS)
  • Master of Arts in de kunstwetenschappen en de archeologie (60 ECTS)

Cijfers

Klik door naar cijfergegevens die beschikbaar worden gesteld op de pagina 'Opleiding in cijfers' van de Vlaamse overheid, Onderwijs & Vorming:

KWALITEIT VAN DE OPLEIDINGEN KUNSTWETENSCHAPPEN EN ARCHEOLOGIE

In de bachelor- en masteropleidingen kunstwetenschappen en archeologie staat de artistieke en materiële cultuur centraal. De combinatie van twee gerelateerde domeinen, kunstwetenschappen en archeologie, is een grote troef en leidt tot alumni die breed inzetbaar zijn op de arbeidsmarkt. De opleidingen zijn uniek in het Vlaamse opleidingsaanbod. De opleidingsraad heeft reeds vele bilaterale verdragen met aansprekende internationale universiteiten afgesloten om studenten de kans te bieden buitenlandse ervaring op te doen. De docenten streven een persoonlijk contact met de studenten na.

het bestuderen van 'transitional cultural objects' staat centraal

Leerresultaten en profilering

De opleidingsraad schreef een visietekst en herformuleerde haar opleidingsspecifieke leerresultaten in academiejaar 2014-2015. De leerresultaten werden afgetoetst aan de descriptoren in de Codex Hoger Onderwijs en sluiten aan bij de vijf pijlers van de VUB-Visie op onderwijs.  De opleidingen profileren zichzelf als een opleiding die het bestuderen van ‘transitional cultural objects’ centraal stelt. In de bachelor- en masteropleiding wordt de artistieke en materiële cultuur onderzocht in zijn maatschappelijke, culturele en filosofische context. Een van de belangrijkste onderscheidende kwaliteiten van de opleidingen is de unieke combinatie van kunstwetenschappen en archeologie. Dit resulteert in brede opleidingen met een pluriform aanbod aan opleidingsonderdelen.

Curriculum

In 2017-2018 is een grote wijziging doorgevoerd in het curriculum. Het vernieuwde modeltraject van de eerste bachelor bestaat uitsluitend uit verplichte opleidingsonderdelen; op deze manier kunnen studenten kennismaken met het brede veld en kunnen zij zich beter voorbereiden op de keuzetrajecten in het vervolg van de bachelor. Het modeltraject van de tweede en derde bachelor bestaat uit 60 ECTS, waarvan 48 ECTS verplicht.

Het modeltraject van de verplichte opleidingsonderdelen in de tweede bachelor is opgedeeld in het blok 'onderzoekspraktijk' en het blok 'Verdiepende studiedelen - Kunstwetenschappen en Archeologie' en 15 ECTS te kiezen uit het blok 'Onderzoeksvorming I'. Daarnaast dient de student nog 12 ECTS op te nemen binnen zijn keuzemodule. Het modeltraject van de verplichte studiedelen in de derde bachelor omvat 45 ECTS aan verplichte en 3 ECTS aan opleidingsspecifieke keuzeopleidingsonderdelen. Daarnaast dient de student nog 12 ECTS op te nemen binnen de keuzemodule.

De student dient dus één module van 24 ECTS naar keuze op te nemen. Deze keuzemodule bestaat uit een verplicht pakket aan opleidingsonderdelen uit de andere opleidingen binnen de faculteit Letteren en Wijsbegeerte.

In het masterprogramma worden drie profielen onderscheiden: beeldende kunsten, materiële cultuur en erfgoed. Studenten kunnen alle opleidingsonderdelen uit een van deze drie profielen kiezen, of een geheel eigen profiel samenstellen met opleidingsonderdelen uit de verschillende profielen.

Evaluatiebeleid

De opleidingsraad werkt actief aan het evaluatiebeleid en voert herhaaldelijk besprekingen betreffende de wijze waarop het evaluatiebeleid vormgegeven kan worden.

Tevredenheid studenten

In de studentenfeedback beoordelen de studenten hun onderwijs. Hieronder worden de resultaten weergegeven voor de laatste twee semesters waarvoor resultaten beschikbaar waren bij het opstellen van dit rapport. De bachelorstudenten zijn (zeer) tevreden over de opleiding. De masterstudenten zijn over sommige aspecten van de opleiding minder tevreden.

Bachelor Kunstwetenschappen en archeologie

 

Deelname:

2017-2018 semester 1: 27% (28/102)

2017-2018 semester 2: 24% (25/104)

 

Master Kunstwetenschappen en archeologie

 

Deelname:

2017-2018 semester 1: 26% (12/47)

2017-2018 semester 2: 25% (12/48)

Docenten

Het kernteam van de opleidingen telt 13 ZAP-leden (samen 5,5 VTE) en 3 AAP-leden (2,15 VTE). Veel van de ZAP-leden zijn halftijds of minder dan halftijds verbonden aan de opleiding. De docenten worden overwegend positief geëvalueerd door hun studenten. Dit blijkt zowel uit de resultaten van de studentenfeedback als uit de focusgesprekken.

Sinds het najaar van 2015 moet het zelfstandig academisch personeel beantwoorden aan de vereisten die beschreven worden in de competentietoets.

Ondanks de verwevenheid met de andere bacheloropleidingen van de faculteit Letteren en Wijsbegeerte blijft de belasting op het personeel zwaar. De opleidingsraad wil echter voldoende specialisatiemogelijkheden voorzien en wil dus niet minder opleidingsonderdelen aanbieden.

docenten streven een persoonlijk contact na met de studenten

Voorzieningen en studiebegeleiding

Zowel op centraal niveau als op opleidingsniveau wordt aandacht besteed aan studiebegeleiding. Voor en tijdens het academiejaar zet de opleidingsraad vooral in op informatieverspreiding over de opleidingen, inclusief het werkstudentenprogramma. Specifiek voor zij-instromers worden intakegesprekken georganiseerd. Tijdens het academiejaar kunnen studenten terecht bij Studiebegeleiding en zorgen werkcolleges in de eerste bachelorjaren, alsook de begeleiding bij bachelor- en masterproef, voor ondersteuning. Na de examens kunnen studenten voor feedback bij hun docenten terecht, en zijn er studievoortgangsgesprekken met studenten met slechte resultaten. Deze gesprekken worden georganiseerd door de studietrajectbegeleider.

Studiemateriaal werd al verschillende malen geagendeerd op de opleidingsraad naar aanleiding van opmerkingen van studenten. Voor sommige opleidingsonderdelen ontbreekt begeleidend materiaal, of blijft dit te beperkt. De betrokken docenten zeggen dit te zullen remediëren. Er zijn ook docenten die zeer goed studiemateriaal hebben en hierover ook de mening van studenten vragen tijdens vergaderingen van de opleidingsraad. De opleidingsraad heeft een visie op studiemateriaal uitgewerkt.

Docenten streven een persoonlijk contact na met de studenten en kunnen daarom ook goed helpen bij het kiezen van een onderwerp voor de bachelorproef.

Masterproefbegeleiding is een aandachtspunt. Om dit te verbeteren heeft de opleidingsraad een monitoringstraject opgestart. Studenten presenteren tweemaal de stand van zaken waarbij ze direct feedback krijgen van professoren en assisteren personeel.  De masterproef telt 24 ECTS, wat een groot aandeel van de masteropleiding is. De opleidingsraad beschouwt de masterproef als het sluitstuk van de opleiding en stelt dat een gedegen onderzoeksbasis ook voor jobs buiten de academische wereld essentieel is. Studenten die al in de bacheloropleiding kunstwetenschappen en archeologie zitten, kunnen via hun bachelorproef voorbereidend werk doen aan de masterproef.

het marktaandeel neemt toe

Instroom

Er is de laatste jaren een neerwaartse trend wat betreft de instroom. Het marktaandeel neemt echter toe en ligt ook boven het VUB-gemiddelde. Dit impliceert dat het vakgebied zelf een daling in het aantal studenten ziet, maar dat de opleiding aan de VUB het relatief goed doet. Het aantal werkstudenten voor de bachelor schommelt rond 10 à 15 inschrijvingen, voor de master gaat het om een vergelijkbaar aantal. Een niet te verwaarlozen aantal studenten komt uit het kunstonderwijs (KSO).

Studiesucces

De voorbije jaren schommelde het studierendement van de bachelorstudenten rond de 77% en situeerde het rendement van de masterstudenten zich tussen de 70 en 80 procent. Bij de werkstudenten lag het studierendement zowel voor bachelor- als masterstudenten beduidend lager 2015-2016, waarbij geconstateerd kan worden dat het rendement over de jaren heen sterk aan fluctuatie onderhevig is (50-75%).

de afgestudeerden zijn flexibel en breed inzetbaar

Uitstroom, alumni en relatie met het werkveld

In academiejaar 2015-2016 behaalden 17 bachelorstudenten hun diploma. Middels de unieke combinatie van archeologie en kunstwetenschappen, de ruime mogelijkheden voor het opdoen van buitenlandse ervaringen en de stagemogelijkheden beoogt de opleiding dat de afgestudeerden flexibel en breed inzetbaar zijn.

Internationalisering

De opleiding biedt internationale uitwisselingen aan in bachelor en master, maar de bestemmingen blijven volgens de studenten nog te beperkt. Om op Erasmusuitwisseling te mogen gaan, moeten studenten aantonen dat de opleidingsonderdelen die ze willen opnemen aan de partnerinstelling aanleunen bij het onderwerp van hun bachelorproef.

Aan het eind van de masteropleiding moet de student ook in staat zijn om een presentatie in het Engels te geven (dit wordt geoefend bij de thesispresentaties). De aanwezigheid van de ULB is een opportuniteit, maar de samenwerking zorgt nog voor uitdagingen.  Brussel wordt gebruikt voor het bezoek aan instellingen en musea, maar het interculturele karakter van de stad kan volgens de studenten nog meer worden ingezet.

Het faciliteren van het opdoen van internationale ervaringen middels Erasmus+ is een belangrijk streven van de opleiding. Zo zijn er bilaterale overeenkomsten gesloten met aansprekende gerelateerde opleidingen in het buitenland, waaronder University of Cyprus (Archeologie), Universiteit Leiden (Archeologie en Kunstwetenschappen), Sheffield University (Archeologie), Heinrich Heine Universität Düsseldorf (Kunstwetenschappen), Universität Bonn (Kunstwetenschappen), University of Helsinki (Erfgoed) en Universiteit Siena (Archeologie en kunstwetenschappen).

communicatie tussen individuele studenten en docenten verloopt vlot

Communicatie

Uit de focusgesprekken blijkt dat communicatie een aandachtspunt is voor de opleiding. Communicatie tussen individuele studenten en docenten verloopt vlot, maar de communicatie over geplande uitstappen kan bijvoorbeeld beter. Een aantal mogelijke oplossingen zijn besproken door de opleidingsraad, waaronder het aanmaken van bijvoorbeeld online kalenders waardoor deadlines beter op elkaar afgestemd kunnen worden.

de opleidingsraad getuigt van een duidelijke, positieve kwaliteitscultuur

Werking opleidingsraad

De opleidingsraad bevordert en bewaakt de kwaliteit van de opleidingen. De opleidingsraad tekent de visie uit en formuleert onder meer voorstellen over de inhoud, de vorm, de samenhang en de studeerbaarheid van de programma’s. De opleidingsraad functioneert goed, komt geregeld samen, en de opleiding getuigt van een duidelijke, positieve kwaliteitscultuur. Dat blijkt ook uit het betrekken van studenten en het meteen aan de slag gaan met de resultaten van de focusgesprekken.

Dit rapport is gebaseerd op de resultaten van een kwaliteitsbeoordeling, die plaatsvond op 17 mei 2016.  Hierbij waren vertegenwoordigers van de opleidingsraad aanwezig, inclusief studenten, alsmede interne en externe peers en experten.

Tekst goedgekeurd door de Academische Raad op 18 februari 2019.