Regeneratieve therapie bij diabetes

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) lijden wereldwijd 347 miljoen mensen aan suikerziekte of diabetes, een chronische ziekte die gekenmerkt wordt door een te hoog suiker- of glucosegehalte in het bloed. Diabetes is ongeneeslijk en kan op termijn ernstige complicaties veroorzaken als hart- en vaatziekten, nierproblemen, oogaandoeningen en letsels aan het zenuwstelsel. Biomedici van VUB-onderzoeksgroep Celdifferentiatie (DIFF) trachten daar verandering in te brengen door lichaamscellen te regenereren of herprogrammeren. Mét succes. Ze slaagden er al in om suikerzieke muizen te genezen en hopen nu hetzelfde doel te verwezenlijken bij mensen.

diabetes therapie luc bouwens

Glucose of suiker geldt als een van de belangrijkste brandstoffen van het menselijke lichaam. De betacellen in de pancreas produceren insuline zodat lichaamscellen suiker kunnen opnemen uit   het bloed. Als de betacellen onvoldoende insuline aanmaken, stapelt suiker op in het bloed en is er sprake van diabetes. Patiënten moeten levenslang insuline inspuiten of geneesmiddelen     slikken om glucose op te nemen, genezing is nog niet mogelijk.

Er bestaan twee soorten diabetes. Type 1, waarbij het immuunsysteem betacellen aanvalt, verschijnt meestal al in de kinderjaren. Type 2 wordt vaak ‘ouderdomsdiabetes’ genoemd maar treedt steeds vaker en vroeger op, vooral bij mensen met ongezonde levensgewoontes. Vet- en suikerrijke voeding brengt veel glucose in het bloed en verhoogt de nood aan insuline. Door resistentie hebben lichaamscellen ook steeds meer insuline nodig om glucose te kunnen opnemen. Het lichaam kan het aantal betacellen verhogen, maar als dat foutloopt, treedt type 2-diabetes op.

Omdat beide types gepaard gaan met onvoldoende betacellen, zoeken DIFF-onderzoekers een oplossing in natuurlijke stoffen die het aantal betacellen reguleren. Zo willen ze het aantal betacellen beschermen of verhogen en vooral ook regenereren vanuit endogene cellen, dus zonder transplantatie uit een ander lichaam. Daarom bestuderen ze de mogelijkheid om cellen te herprogrammeren. In de pancreas maken de eilandjes van Langerhans (groen op de foto) hormonen als insuline aan, de acinaire cellen (blauw op de foto) verteringsenzymen om voedsel te verteren. DIFF-onderzoekers ontdekten dat die acinaire cellen geherprogrammeerd kunnen worden tot betacellen. Deze omzetting induceren ze met twee factoren die in ons lichaam gemaakt worden. Door die factoren toe te dienen en zo acinaire cellen te herprogrammeren tot betacellen, blijken diabete muizen zelf insuline aan te maken. Om na te gaan of humane cellen op dezelfde manier reageren, proberen ze nu acinaire cellen van orgaandonoren om te zetten in betacellen. Zo hopen ze de juiste en vooral ook een veilige combinatie van factoren te ontdekken die diabetes bij mensen op gelijkaardige wijze kan genezen.

Contact

Prof. Dr. Luc Bouwens
Vrije Universiteit Brussel, Faculteit Geneeskunde en Farmacie, Onderzoeksgroep Celdifferentiatie
02/477.44.57, Luc.bouwens@vub.ac.be
http://www.vub.ac.be/infovoor/onderzoekers/research/team.php?team_code=DIFF

Onderzoek aan de VUB

Zoek hier projecten, publicaties, onderzoekers, teams,...